Księżyc: tak czy nie?

Księżyc: tak czy nie? Właśnie w takich szczegółach rodzi się niepewność. Kiedy w 1969 roku Neil Armstrong wypowiedział słynne słowa „To jest mały krok dla człowieka…”, świat zatrzymał oddech. Ale kilka dekad później niektórzy zaczęli kwestionować wszystko. Od kątów cieni, przez braki gwiazd na zdjęciach, aż po sposób poruszania się astronautów.

Nie chodzi jednak tylko o obrazy. Wielu przeciwników oficjalnej wersji zwraca uwagę na to, że w 1969 roku technologia komputerowa była – ich zdaniem – zbyt prymitywna, by zapewnić bezpieczne lądowanie i powrót. Wskazują na fakt, że pokład Apollo 11 posiadał moc obliczeniową znacznie mniejszą niż dzisiejszy kalkulator.

– To nie jest tylko spór o fakty – tłumaczyła mi dr Eliza Wójcik, socjolożka specjalizująca się w teoriach spiskowych. – To również spór o zaufanie. Ludzie nie wierzą instytucjom, a NASA to przecież symbol rządowej potęgi. Jeśli nie wierzą NASA, nie wierzą też w jej sukcesy.

Z drugiej strony, są inżynierowie i naukowcy, którzy krok po kroku obalają wszystkie wątpliwości. Robert Granger z Uniwersytetu Technicznego w Massachusetts przygotował symulację warunków świetlnych na powierzchni Księżyca. Jego analiza wykazała, że odbicia światła od powierzchni Księżyca i sprzętu mogły wyjaśnić pozornie niespójne cienie.

Ale nie brakuje też argumentów o charakterze psychologicznym. Czy możliwe jest, by dziesiątki tysięcy ludzi pracujących nad programem Apollo – od techników po operatorów naziemnych – milczało przez ponad pół wieku? Czy naprawdę udało się stworzyć tak złożony spisek bez przecieków?

Jeden z najbardziej znanych głosów sceptycyzmu, Bill Kaysing, były pracownik firmy Rocketdyne, twierdził, że NASA nie tylko nie mogła wylądować na Księżycu. Mogła jednak zorganizować całą inscenizację w tajnym studiu. Według niego, reżyserią miał zajmować się nikt inny, jak Stanley Kubrick – twórca „2001: Odysei kosmicznej”.

Księżyc: tak czy nie? Rozdział II

Kubrick, rzecz jasna, nigdy tego nie potwierdził. Ani nie zaprzeczył. Ale ten brak komentarza podsycał teorię jeszcze bardziej. Zwolennicy tej wersji analizowali każde ujęcie w „Lśnieniu”, doszukując się ukrytych symboli i aluzji do księżycowej mistyfikacji.

Jednym z elementów często przytaczanych przez teoretyków jest flaga USA, która – jak twierdzą – „powiewa” na zdjęciach. To nie powinno mieć miejsca w próżni. NASA odpowiedziała na to stwierdzeniem, że flaga była specjalnie usztywniona metalowym prętem. Jej ruch pochodził z momentu, gdy została wbita w grunt.

Wątek komunikacji radiowej także budzi emocje. Czy w tamtych czasach można było bez zakłóceń przesłać sygnał na taką odległość? Oficjalna wersja mówi o użyciu gigantycznych anten naziemnych i odpowiednich przekaźników. Ale krytycy podnoszą kwestię jakości dźwięku i opóźnień, które ich zdaniem były zbyt małe.

Zaskakujące jest również to, jak bardzo temat ten wraca w kulturze popularnej. Filmy, piosenki, gry – wszędzie pojawiają się odniesienia do teorii spiskowych. Pojawiają się bohaterowie, którzy „wiedzą prawdę”, i tajemnicze archiwa, które rzekomo przechowują dowody na wielkie oszustwo.

– To już nie tylko pytanie, czy byliśmy na Księżycu – mówił mi prof. Noah Jansen, historyk nauki – ale też pytanie, komu zależy, byśmy w to wierzyli lub nie wierzyli. To gra zaufania, propagandy i… ludzkiej wyobraźni. Fraza „księżyc – tak czy nie?” staje się dla niektórych nie tylko hobby, ale pracą, wyzwaniem …